پنج‌شنبه ، بيستم [ رمضان 1292 ه . ق . ] بايد به « صلاح الدّين كلا » برويم . « 1 » راه امروز ، 4 فرسنگ و نيم سنگين است ؛ و همه‌جا از كنارهء درياست . اسب و پياده ، به واسطهء عبور از روى ماسهء دريا ، زياد خسته شدند . از محال « خيررودكنار » به آن‌طرف ، محال « بندپى » است ؛ امّا اين « بندپى » ، وراى « بندپى » معروف « مازندران » است . بعد از آن ، محال « چلندر » است ، بعد « علىآباد » ، بعد « صلاح الدّين كلا » . صبح كه از منزل سوار شديم ، به ده « خيررودكنار » ، كه « امامزادهء سيد على كيا » « 2 » [ در ] آنجا مدفون است ، رفتيم . چنار بسيار بزرگى در حوالى « بقعهء امامزاده » بود . اشجار « نارنج » زياد و ساير « مركّبات » در اين‌جا ديده شد . باز مراجعت به كنار دريا نموده ، رو به منزل رانديم . مغاره‌اى است در دامنهء كوه « چلندر » . معروف است كه مغارهء ديوسفيد است ، كه تفضيل آن در « شاهنامهء فردوسى » ضبط است . مغارهء بسيار بزرگ عميقى است و رفتن به آنجا ، خالى از اشكال نيست . « 3 » « امين حضور » و « شجاع الملك » ، كه از راه « نهر رودبار » - چنان‌كه ذكر شد - آمده و 10 شب بود [ كه ] در اين‌جا بودند ، ديده شدند - از راه ، خيلى شكايت مىكردند . « شجاع الملك » مىگفت : « ببرى ، اسب كدخداى اين‌جا را دريده است » ؛ مىگفت : « من يك شب رفتم در شلتوك‌زار . « 4 » خوكى به جهت خوردن شلتوك آمده بود ، او را زدم . » خلاصه ، امروز دريا بسيار آرام است . سواحل « چلندر » و اين سواحل ، عميق‌تر و پست‌تر از سواحل « چالوس » است . احتمال دارد كشتىهاى بزرگ ، خيلى نزديك به ساحل بتوانند بيايند .

--> ( 1 ) . « منزل امروز صلاح الدين كلا است و 5 فرسخ است . قدرى از منزل دور نزديكى دريا به ناهار افتادند . از آنجا به سمت منزل حركت شد . صبح قبل از اينكه به راه راست بيفتند به سمت جنوب به قريهء سيد على كلا تشريف بردند . من هم از عقب رسيدم . امامزاده سيد على كلا آنجا واقع شده . بسيار قشنگ ساخته شده است . در امامزاده انواع و اقسام اشجار و مركبات است . » ( روزنامه اعتماد السلطنه ، 31 ) ( 2 ) . در كنار اين بقعه ، روستايى به نام سيد على كيا سلطان ايجاد شده است . ( 3 ) . « به غار ديوسفيد مشهور است و حالا مغارى پيداست ، خيلى وسيع و رسيدن به آن مغار خيلى مشكل است ، چراكه راهش صعب است . » ( روزنامه اعتماد السلطنه ، 31 ) ( 4 ) . در اصل : شكتوك‌زار